Συναισθήματα και υγεία PDF Εκτύπωση E-mail
Υγεία - Θεραπευτική - Αρθρα Υγείας - Θεραπευτικής
Τετάρτη, 11 Αύγουστος 2010 11:55

Το σωματικό και το ψυχικό ζουν αναπόφευκτα αναμεμειγμένα στη μοναδική διάσταση του πραγματικού που είναι η διάσταση της σωματικής προσωπικότητας.

G. Tibaldi

Μέχρι πριν από λίγα χρόνια δεν ήταν επιστημονική θέση το να λέει κάποιος ότι η σωματική μας υγεία έχει άμεση σχέση με την ψυχική μας κατάσταση γενικότερα. Όποιος επιστήμονας τολμούσε κάτι τέτοιο αμέσως έπεφτε στα μάτια της κοινότητας και ό, τι και να έλεγε από εκεί και μετά δεν υπολογιζότανε, δεν μετρούσε.  Όμως, όπως όλα αλλάζουν έτσι κι αυτή η «επιστημονική θέση» καταρρίπτεται και αρχίζει πλέον, όχι βέβαια στα πανεπιστήμια ή σε επιστημονικά συνέδρια αλλά από μεμονωμένους ερευνητές και ομάδες «φευγάτων» επιστημόνων, αρχίζει  να φαίνεται μια βαθύτερη και πολύ παλιά αλήθεια ότι ο άνθρωπος δηλαδή δεν έχει μόνο ένα υλικό σώμα αλλά και ένα συναισθηματικό σώμα και ένα σώμα που σκέφτεται και ότι το ένα επηρεάζει το άλλο άμεσα σαν να είναι ένα, γιατί ένα είναι.

Εξ άλλου η λαϊκή σοφία δεν σταμάτησε ποτέ να λέει την αλήθεια με τον δικό της άμεσο τρόπο. Θυμηθείτε πόσες φορές έχουμε ακούσει ότι κόπηκαν τα γόνατά του από τον φόβο, ότι κατουρήθηκε από τον φόβο του, ότι πέθανε από την χαρά του, ότι του έπρηξε κάποιος την χολή, ότι αυτόν δεν τον χωνεύει με τίποτε, ότι του κάθισε στο στομάχι και τόσα άλλα που έχουν λεχθεί και ακόμα λέγονται για να δηλώσουν ότι κάποιο έντονο συναίσθημα προκάλεσε κάποια σωματική (λειτουργική στην αρχή) βλάβη στον άνθρωπο.

 Σε παλιές θεραπευτικές προσεγγίσεις βλέπουμε ότι τα έντονα συναισθήματα κατέχουν την πρώτη θέση στη δημιουργία βλαπτικής για το σώμα ενέργειας και μετά σωματικά συμπτώματα και ασθένειες. Μάλιστα υπάρχει και μια αντιστοιχία για κάθε συναίσθημα ως προς το ποιο όργανο του σώματός μας μπορεί να βλάψει. Είναι πολύ ξεκάθαρο στη βελονιστική προσέγγιση της ασθένειας όταν αναφέρεται ότι π.χ. ο θυμός επηρεάζει το ήπαρ και την χοληδόχο κύστη, η χαρά μπορεί να βλάψει την καρδιά, η λύπη δημιουργεί προβλήματα στους πνεύμονες  και στο παχύ έντερο, ο φόβος μπορεί να καταστρέψει την νεφρική λειτουργία και το ουροποιητικό σύστημα, το άγχος σφίγγει το στομάχι και τη σπλήνα.

Όμως ο ακριβής μηχανισμός για το πώς ένα έντονο συναίσθημα επηρεάζει και τελικά αν συνεχιστεί για πολύ αρρωσταίνει το υλικό μας σώμα δεν έχει ακόμα αποκαλυφτεί. Το γνωρίζουμε ότι ισχύει γιατί το έχουμε δοκιμάσει στον εαυτό μας και έχουμε την εμπειρία του, αλλά δεν μπορούμε να το αποδείξουμε και επιστημονικά γιατί το συναίσθημα και η σκέψη δεν είναι ακόμα μετρήσιμα με τα όργανα που διαθέτουμε.

Τις τελευταίες δεκαετίες έχει δημιουργηθεί ο όρος ψυχοσωματική ασθένεια, ψυχοσωματική προσέγγιση, κ.λπ.  στην προσπάθεια κάποιων ερευνητών  να τονίσουν  την επίδραση του συναισθηματικού μας κόσμου στην γενικότερη κατάσταση της υγείας  μας. Ξεκίνησαν υποειδικότητες στην ψυχολογία για αυτό το θέμα και υπάρχουν αρκετά καλά αποτελέσματα.

Όμως φαίνεται πως ο δρόμος είναι ακόμα μακρύς και ανηφορικός  γιατί υπάρχουν δυο αντίθετες θέσεις. Είναι άλλο πράγμα η θέση ότι την υγεία μας, εννοώντας την σωματική μας υγεία, επηρεάζουν άμεσα οι ψυχικές μας διακυμάνσεις και είναι άλλη θέση η ακριβώς αντίθετη, ότι εμφανίζεται δηλαδή και στο υλικό μας σώμα ό, τι συμβαίνει ακριβώς πίσω από αυτό το υλικό μας σώμα, ό, τι συμβαίνει δηλαδή στο πραγματικό μας όν που ζει, προσπαθεί και δεν είναι άλλο από την ψυχή μας, από την πραγματική μας ύπαρξη. Δηλαδή δεν είναι το υλικό μας σώμα σπουδαιότερο από τον ψυχικό μας φορέα, αλλά η βάση είναι η ψυχική μας ύπαρξη, αυτή η ίδια μας η ύπαρξη που κάνει τον αγώνα της στην πορεία της ζωής να βιώσει καταστάσεις, να μάθει, να εμφανίσει τον εαυτό της δηλαδή τις ποιότητές της.  Όσο υπάρχουν ψυχίατροι και ψυχολόγοι που όχι μόνο δεν γνωρίζουν το αντικείμενο της μελέτης τους και της θεραπευτικής τους δράσης αλλά και αρνούνται πλήρως την ύπαρξη τέτοιου «οργάνου», πώς είναι δυνατόν να αλλάξουν τα πράγματα προς το καλύτερο …

 Η γνώση φέρνει την δύναμη για πραγματική θεραπεία, η γνώση μπορεί να αλλάξει τα πράγματα. 

Παύλος Νάτσης