Στην Κίνηση της Ζωής: ο κύκλος της Επανάληψης και το "Άνοιγμα" της Εξέλιξης PDF Εκτύπωση E-mail
Πνευματικότητα - Πνευματικότητα
Πέμπτη, 01 Μάρτιος 2007 01:51
της Χριστίνας Αρνή

Η Ζωή κυλά, ο Τροχός της γυρίζει αδιάκοπα, κι ο άνθρωπος -κάθε άνθρωπος- καλείται να συμμετέχει σ' αυτή την άοκνη κίνηση, προσφέροντας μια ''συνέχεια'' κι όχι, απλά, την επανάληψη - για πολλοστή φορά - της ίδιας ''ιστορίας''. Η εξέλιξη αποτελεί το αποτέλεσμα κάθε αιτίας μεταμόρφωσης, σαφώς δε δεν εμφανίζεται μέσα στον κύκλο της επανάληψης. Τούτο δεν σημαίνει πως η επανάληψη αφορά κάτι το ουσιωδώς αρνητικό και η εξέλιξη κάτι το ουσιωδώς θετικό. Καθετί μέσα στην σχετικότητα αυτού του διπολικού κόσμου μπορεί να οδηγείται προς την μια η την άλλη κατεύθυνση. Η επανάληψη αρνητικών γεγονότων αφορά σ' έναν αρνητικό κύκλο, η επανάληψη θετικών γεγονότων αφορά σ' έναν κύκλο θετικό. Μεταξύ του Κύκλου (επανάληψη) και της Σπείρας (εξέλιξη) το πιο ουσιαστικό στοιχείο είναι η ποιότητα των δεδομένων. Η θετική εξέλιξη αφορά σ' ένα αληθινό βήμα προς τα εμπρός ή προς τα πάνω, η αρνητική εξέλιξη σ' ένα βήμα προς τα πίσω ή προς τα κάτω.

Πολλοί άνθρωποι περνούν τη ζωή τους νομίζοντας πως εξελίσσονται - και μάλιστα θετικά -, ενώ στην πραγματικότητα βρίσκονται, λίγο-πολύ, εγκλωβισμένοι εντός ενός αρνητικού η θετικού κύκλου συμπεριφοράς, αντιλήψεων, νοοτροπίας, γνώσεων, κλπ... Μέσα στην κίνηση της Ζωής συγχέουν την ακινησία με την κίνηση, την προσαρμοστικότητα με την ακαμψία, την αποδοχή με την άρνηση, την αλλαγή με την μεταμόρφωση, τη ζημία με το όφελος, κλπ... Πρόκειται για γενεές ανθρώπων που αδυνατούν να αντικρίσουν και να συλλογιστούν με διαύγεια τις συνθήκες της Ζωής τους, αλλά και ό,τι θα μπορούσε να αφορά αυτόν τούτο τον εαυτό τους. Στην πραγματικότητα, όλοι μας αντιμετωπίζουμε δυσκολίες στο να διακρίνουμε καθαρά τα πράγματα, να επιλέξουμε και να αποφασίσουμε να εφαρμόσουμε το ορθό ή, έστω, το ορθότερο σε σχέση με το κοντινό ή μακρινό παρελθόν μας.

Την ίδια στιγμή που ισχυριζόμαστε πως η στάση μας είναι ορθή κι εμείς αμετακίνητοι στις θέσεις μας, την ίδια στιγμή συμπεριφερόμαστε κατά έναν διαφορετικό τρόπο, παρουσιάζοντας πολλές φορές χωρίς καν να το αντιλαμβανόμαστε - ένα άλλο πρόσωπο, μια άλλη θέση, έχοντας μετακινηθεί προς μια άλλη κατεύθυνση. Τούτο αποτελεί μια αλλαγή (καλύτερη η χειρότερη, αυτό θα το δείξουν τα αποτελέσματα των όσων πράττουμε), δηλαδή μια μικρή μετακίνηση - προς τα εμπρός η προς τα πίσω - από την προγενέστερη θέση η κατάσταση μας κατά συνέπεια, συνεχίζουμε να κινούμαστε πάνω στον ήδη διαμορφωμένο κύκλο των αντιλήψεων και των συμπεριφορών μας. Τέτοιες αλλαγές παρατηρούνται πολύ συχνά στη ζωή μας, κι είναι αυτές που, τις περισσότερες φορές, μας δίνουν την εντύπωση πως εξελισσόμαστε, δηλαδή πως (στη θετική της εκδοχή) αποδεχθήκαμε μια νέα ευρύτερη και πιο ουσιαστική, πιο συνεκτική, αλήθεια, την οποία έχουμε αρχίσει να την εφαρμόζουμε, χωρίς να διατηρούμε συμπεριφορές ή αντιλήψεις που την αναιρούν.

Στην πραγματικότητα, το μονοπάτι της εξέλιξης αφορά σε μια πιο ισχυρή δυναμική. Η εξέλιξη (χρησιμοποιώ πλέον τον όρο σε σχέση με μια θετική πορεία) "απαιτεί" ένα "βέβαιο" είναι, ένα είναι σταθερό, δυναμοποιημένο, με βούληση σαφούς τελειοποίησης. Η επανάληψη δεν έχει τόσο "υψηλές απαιτήσεις", ακριβώς διότι εντός του κύκλου της το είναι εμφανίζεται σαφώς με πολλές αδυναμίες και με αβεβαιότητες που αφορούν ακόμα κι αυτό το ίδιο. Υπό μια έννοια, η επανάληψη "επιχειρεί" να διατηρήσει μια σχέση δύναμης μεταξύ έχειν και είναι, σαφώς υπέρ του έχειν.

Όπως είναι λογικό, οι περισσότεροι άνθρωποι, αν όχι όλοι, αν ερωτηθούν σχετικά με το τι επιθυμούν, να έχουν, δηλαδή, η να είναι, θα απαντήσουν χωρίς πολλή σκέψη, πως το είναι αποτελεί το κύριο ενδιαφέρον τους. Ωστόσο, η ίδια η ζωή εμφανίζει μια εντελώς διαφορετική όψη σε σχέση με όσα ισχυριζόμαστε πως θέλουμε και προσπαθούμε. Η δυσκολία μας να επιλέξουμε, να αποφασίσουμε, να αλλάξουμε κάποιες νοοτροπίες κι αντιλήψεις, να αποδεχθούμε σφάλματα και να τροποποιήσουμε τις συμπεριφορές μας, η δυσκολία να προσαρμοζόμαστε, να ανεχόμαστε και να κατανοούμε τις αδυναμίες των άλλων, να υπομένουμε τα βάσανά μας και να εργαζόμαστε συνειδητά για την τελειοποίηση του εαυτού μας, είναι ενδεικτική μαρτυρία περί της κατάστασής μας, αλλά και της θέσης και της κατεύθυνσής μας μέσα στην κίνηση της Ζωής. Συνειδητά η ασυνείδητα εμφανίζεται ως επιλογή μας ο κύκλος της επανάληψης και όχι η σπείρα της εξέλιξης.

Κάθε δυσκολία που αντιμετωπίζουμε είναι και μια πρόκληση επιλογής και απόφασης, ωστόσο, τις περισσότερες φορές, αφήνοντας τα πράγματα να κυλήσουν "μόνα τους", μη θέλοντας να χειριστούμε ενεργά και να επιλύσουμε τα θέματα που μας απασχολούν - κι αυτό για ποικίλους λόγους-, εγκλωβιζόμαστε βαθύτερα μέσα σ' έναν κύκλο επανάληψης, όπου οι δυσκολίες γίνονται πλέον προβλήματα. Υπ' αυτή την έννοια, πολλές φορές, η επανάληψη είναι ο τρόπος με τον οποίο νομίζουμε πως θα επιλύσουμε τα προβλήματά μας, ενώ στην πραγματικότητα δεν αφορά παρά σε μια υπενθύμιση: αμελήσαμε να ασχοληθούμε μ' αυτά, η ασχοληθήκαμε με τρόπο εσφαλμένο, έτσι που δεν επιτεύχθηκε καμιά "ριζική αλλαγή". Τα πάνω πρέπει να επαναληφθούν, ίσως με άλλη μορφή, ίσως κάτω απ' άλλες συνθήκες, όμως πρέπει να επαναληφθούν, προκειμένου το Μήνυμα να εισακουστεί και να επεξεργαστεί κατάλληλα.

Στην καθημερινότητά του ο άνθρωπος δύσκολα, ωστόσο, διακρίνει τα Μηνύματα της Ζωής, νομίζοντας πως τα Μηνύματα που η Ζωή μπορεί να του απευθύνει θα πρέπει να έχουν τα... "ακριβή στοιχεία ταυτότητάς του", προκειμένου να τα λάβει υπ' όψη του. Ο άνθρωπος αναζητά πάντα το κραυγαλέο και κλείνει τα μάτια στο "μικρό και στο αθόρυβο", Η επανάληψη στην οποία υπόκειται η ζωή του δεν παύει, πάρ' όλα αυτά.. να αποτελεί μια κραυγαλέα προειδοποίηση δεν είναι ούτε ψίθυρος, ούτε γρίφος.

Αν στρέψουμε το βλέμμα μας αιώνες πριν και προσπαθήσουμε να συγκρίνουμε εκείνο το χθες με το δικό μας σήμερα οι διαφορές που θα διακρίνουμε εύκολα θα μπορούσαν να μας παρασύρουν στο να μη δούμε τον κύκλο εντός του οποίου έχουμε εγκλωβιστεί σαν σύνολο. Η μορφή πάντα εξαπατά τον άνθρωπο. Κάποτε φοράγαμε προβιές και τώρα ασχολούμαστε με την "υψηλή ραπτική'', αυτή η διαφορά μας ωθεί στο να αποδεχθούμε πως έχουμε όντως εξελιχθεί' αν, ωστόσο, παρ' όλη την "υψηλή αισθητική μας", κυνηγάμε ακόμη -ποικιλοτρόπως- την σάρκα για να κορέσουμε την "πείνα" μας, τότε για ποια εξέλιξη μιλάμε; Η μορφική ζωή εξελίσσεται πράγματι, αλλά είναι αυτή - ταυτόχρονα - που μας εμποδίζει να δούμε βαθύτερα τον εαυτό μας. Η εξέλιξη της μορφής δεν συνεπάγεται διόλου την εξέλιξη του πνεύματος.

Εδώ βρίσκεται και μια από τις κυριότερες δυσκολίες του ανθρώπου: η μορφή και η κατανόησή της. Ο μορφικός κόσμος μοιάζει σα να κατέχει το μυστικό της εξέλιξης, σα να γνωρίζει όλες τις παγίδες μιας στείρας επανάληψης. Η μορφή αλλάζει εύκολα, ανανεώνεται, μεταμορφώνεται, ταυτίζεται, αποταυτίζεται, σβήνει, χάνεται, εμφανίζεται και συντηρείται..., φέροντας μέσα της όλες τις δυνάμεις του "εύπλαστου" της δημιουργίας. Ωστόσο, δεν παύει να είναι κάτι το αβέβαιο, το παροδικό... Το κύριο χαρακτηριστικό της "φύσης" της είναι το γεγονός πως εμφανίζει την εξέλιξη μέσα σ' έναν κύκλο επανάληψης, εκεί δε έγκειται και η δύναμή της.

Όμως, ακόμα κι αν καθημερινά ο άνθρωπος είχε τη δυνατότητα να ανανεώνει εξ ολοκλήρου την γκαρνταρόμπα του, ποιος μπορεί να ισχυριστεί ότι εξελίσσεται αληθινά, αν διατηρεί την όποια εσφαλμένη συμπεριφορά στη ζωή; Παρ' όλα αυτά, πολλοί άνθρωποι χρησιμοποιούν τη "δύναμη της μορφής" προκειμένου να καλύψουν - συνειδητά ή ασυνείδητα την "αδυναμία του πνεύματός τους". Έτσι, παρ' όλο που βρίσκονται εγκλωβισμένοι σ' έναν κύκλο επανάληψης, δίνουν στους άλλους την εντύπωση πως εξελίσσονται, τελειοποιούνται...

Στο μονοπάτι της αληθινής εξέλιξης ένας προς έναν οι κύκλοι της επανάληψης ''ανοίγουν" και δίνουν τη δυνατότητα ενός νέου "ρεύματος" δύναμης και θέασης των πραγμάτων. Στην πραγματικότητα πρόκειται για ένα "άνοιγμα" στη Ζωή. Τούτο το "άνοιγμα" είναι που μας λείπει, προκειμένου να σταματήσουμε τις στείρες κινήσεις μας... Ένα "άνοιγμα" των ματιών και των αυτιών μας, ένα "άνοιγμα" του μυαλού και της καρδιάς μας, ένα "άνοιγμα" προς την χαμένη εμπιστοσύνη, προς την χαμένη ελπίδα, προς την χαμένη αγάπη, προς την χαμένη βούλησή μας...

Ο κύκλος της επανάληψης μέσα στον οποίο είμαστε εγκλωβισμένοι μοιάζει με τους τέσσερις τοίχους του δωματίου μας. Επί πόσο καιρό μπορούμε να ζήσουμε μέσα σ' ένα δωμάτιο, χωρίς να βγούμε έξω; Αν ισχυριζόμαστε πως μπορούμε να μείνουμε εκεί για πάντα, τούτο ακούγεται περισσότερο σαν καταδίκη... Για ποιον λόγο πρέπει να ζούμε σαν φυλακισμένοι και γιατί;

Οι συνήθειες που δεν θέλουμε να εγκαταλείψουμε, κι ας γνωρίζουμε πως μας φθείρουν, οι φόβοι που δεν θέλουμε να απαρνηθούμε, κι ας γνωρίζουμε πως μας σκοτώνουν, οι αντιλήψεις που δεν θέλουμε να αρνηθούμε, κι ας γνωρίζουμε πως μας παραλύουν, όλα αυτά και τόσα άλλα!- διαμορφώνουν το περιβάλλον της "φυλακής" μας..., της "φυλακής" του πνεύματός μας...

Το "άνοιγμα" ενός κύκλου επανάληψης δεν αποτελεί μόνο μια ευκαιρία, αλλά και μια ανάγκη. Η εξέλιξη είναι μια ανάγκη (μια ανάγκη τελειοποίησης, ολοκλήρωσης...

Η μαθητεία της Ζωής πρέπει να ολοκληρωθεί, κι αυτό δεν γίνεται με το να μένουμε συνεχώς "μεταξεταστέοι". Άλλωστε επί πόσο καιρό μπορεί να συμβαίνει κάτι τέτοιο;

Ημερομηνία καταχώρησης: 1.3.2007